Granice w pracy
Test asertywności w pracy — stawianie granic
Dwanaście stwierdzeń o odmawianiu, prosili o to, co Ci się należy, i mówieniu wprost, gdy coś nie gra. Asertywność nie leży między byciem miłym a byciem trudnym — leży między uleganiem a atakiem. I jest umiejętnością, nie cechą charakteru.
Znasz to z piątkowych popołudni
Pętla, która zaczyna się od jednego „dobrze, wezmę to”
Uleganie rzadko jest decyzją. Zwykle jest odruchem, który w krótkim terminie działa świetnie — i dlatego się utrwala.
Ktoś prosi o przysługę
Nie masz na to miejsca, ale odmowa wymagałaby chwili niezręczności.
Zgadzasz się
Napięcie mija natychmiast. To ta ulga utrwala odruch, nie chęć pomocy.
Robota się piętrzy
Twoje własne zadania przesuwają się na wieczór albo na weekend.
I wracasz do ulegania
Bo po tamtej scenie odmawianie kojarzy się z awanturą. Pętla się domyka.
Wybuch albo wycofanie
Albo mówisz to wszystko naraz i za ostro, albo milkniesz i przestajesz się angażować.
Rośnie żal
Do ludzi, którzy przecież tylko poprosili. Nikt nie wie, że coś jest nie tak, bo nic nie powiedziałeś.
Asertywność nie polega na mówieniu „nie”. Polega na tym, żeby Twoje „tak” cokolwiek znaczyło. żeby Twoje „tak” cokolwiek znaczyło
Co mierzy ten test
Cztery sytuacje, w których to widać
Asertywność nie jest jedną liczbą na wszystkie okazje. Zwykle w jednych sytuacjach idzie łatwo, a w innych zupełnie nie — i to rozróżnienie jest praktyczne.
Najtrudniejsza z czterech. Odmowa bez tłumaczenia się i bez przeprosin za samo jej istnienie.
Zgłaszanie problemu wtedy, gdy jest mały, a nie po trzech miesiącach, gdy urósł do rozmiaru konfliktu.
Podwyżka, sprzęt, urlop, informacja zwrotna. Osobna umiejętność, często najsłabsza u ludzi, którzy dobrze odmawiają.
Powtórzenie tego samego zdania spokojnie, gdy druga strona naciska drugi i trzeci raz.
Zanim klikniesz
Komu ten test się przyda, a komu nie
- Zgadzasz się na rzeczy, na które nie masz miejsca, i orientujesz się dopiero po fakcie.
- Nosisz w sobie żal do ludzi, którzy nie wiedzą, że zrobili coś nie tak.
- Odmawiasz sprawnie, ale nie umiesz poprosić o coś dla siebie.
- Prowadzisz zespół i chcesz, żeby ludzie mówili wcześniej, a nie po fakcie.
- Szukasz technik wywierania nacisku. To jest o granicach, nie o przewadze.
- Jesteś w sytuacji przemocy albo mobbingu — wtedy nie kwestionariusz, tylko realne wsparcie i konkretna procedura.
- Oczekujesz, że wynik zmieni sytuację. Zmienia ją to, co powiesz w najbliższy poniedziałek.
Niski wynik nie oznacza słabego charakteru. Uleganie to zwykle dobrze wyćwiczony odruch, który kiedyś się opłacał.
Jak to wygląda
Dwie rzeczy, które się wydarzą
Oceniasz 12 stwierdzeń
Zdania opisują konkretne sytuacje zawodowe, nie ogólne cechy. Odpowiadaj o tym, co robisz naprawdę, a nie o tym, co uważasz, że powinieneś robić — różnica między jednym a drugim jest tu całą treścią wyniku.
- Dwanaście zdań, kilka minut
- O zachowaniu, nie o przekonaniach
Dostajesz poziom i najsłabszą sytuację
Poza ogólnym poziomem wynik wskazuje, w której z czterech sytuacji wypadasz najsłabiej. To ona jest właściwym miejscem do ćwiczenia — bo asertywności nie trenuje się „w ogóle”.
- Poziom ogólny
- Wskazanie sytuacji do przećwiczenia
Trzy style, nie dwa
Uległość, asertywność, agresja
Najczęstsze nieporozumienie polega na myśleniu, że wybór jest między byciem miłym a byciem trudnym. W rzeczywistości bycie miłym i bycie asertywnym nie stoją po przeciwnych stronach.
Uległość i agresja
- Uległość: Twoje potrzeby znikają, żeby uniknąć niezręczności.
- Agresja: Twoje potrzeby wygrywają kosztem drugiej strony.
- Obie kończą się utratą — relacji albo siebie.
- Obie bywają skuteczne krótkoterminowo i dlatego się utrwalają.
Asertywność
- Mówisz, czego potrzebujesz, nie odbierając tego prawa drugiej stronie.
- Odmowa nie wymaga uzasadnienia ani przeprosin za samo jej istnienie.
- Konflikt bywa krótszy, bo problem zgłaszasz, gdy jest jeszcze mały.
- Twoja zgoda zaczyna coś znaczyć, bo nie jest domyślna.
Trzy kroki
Wypełnij test
Dwanaście stwierdzeń o pracy. Odpowiadaj o tym, jak robisz, a nie jak uważasz, że powinno się robić.
Wybierz najsłabszą sytuację
Odmawianie, mówienie wprost, proszenie o swoje albo trzymanie granicy pod naciskiem. Jedna z nich wypadła najniżej i tylko nią warto się zająć.
Przygotuj jedno zdanie
Napisz je wcześniej i naucz się na pamięć: „Nie dam rady wziąć tego w tym tygodniu”. Bez „niestety”, bez tłumaczenia. Asertywność ćwiczy się na gotowych zdaniach, nie na postanowieniach.
To możesz być Ty
Ta sama prośba, dwa różne tygodnie
Nie chodzi o to, żeby odmawiać częściej. Chodzi o to, żeby zgoda przestała być odruchem.
- Zgadzasz się, zanim zdążysz sprawdzić, czy masz na to miejsce.
- Tłumaczysz każdą odmowę trzema powodami, jakbyś potrzebował zgody.
- Zgłaszasz problem po trzech miesiącach, gdy jest już konfliktem.
- Masz żal do ludzi, którzy nie mają pojęcia, że coś jest nie tak.
- Odpowiadasz „sprawdzę i wrócę do ciebie do końca dnia” zamiast automatycznego tak.
- Odmawiasz jednym zdaniem, bez licytowania się na powody.
- Mówisz o problemie, gdy jest jeszcze drobiazgiem.
- Ludzie wiedzą, na czym stoją — i Ty też.
Skąd to się wzięło
Metoda z terapii behawioralnej, nie z poradników o pewności siebie
Asertywność weszła do psychologii jako technika terapeutyczna. W 1949 roku Andrew Salter opisał sposób pracy z zahamowaniem przez uczenie ludzi wyrażania wprost tego, co myślą i czują. W latach pięćdziesiątych Joseph Wolpe sformalizował to jako trening asertywności — narzędzie do obniżania lęku, a nie do zdobywania przewagi.
Bo powstało jako trening. Podejście behawioralne traktuje asertywność jako zestaw konkretnych zachowań w konkretnych sytuacjach — a zachowań się uczy. To najbardziej praktyczna konsekwencja tego rodowodu: niski wynik mówi, czego nie ćwiczyłeś, a nie kim jesteś. Przegląd badań nad treningiem asertywności.
W ujęciu Wolpego asertywność leży pomiędzy dwoma biegunami: zachowaniem opozycyjnym, które obejmuje agresję i zastraszanie, a zachowaniem, w którym własne potrzeby zostają niewypowiedziane. Bycie miłym nie jest więc przeciwieństwem asertywności — przeciwieństwem jest rezygnacja z siebie.
Bo działa natychmiast. Zgoda kończy niezręczną chwilę w sekundę, a koszt przychodzi później i rozkłada się w czasie. Z punktu widzenia uczenia się to idealny układ do utrwalenia nawyku — i dlatego samo postanowienie „będę odmawiać” zwykle nie wystarcza.
Nie patrz na sumę, tylko na to, która z czterech sytuacji wypadła najniżej. Ludzie bywają asertywni wybiórczo: świetnie odmawiają, a nie potrafią poprosić o podwyżkę. Trening ma sens tylko wtedy, gdy trafi w tę właściwą sytuację.
Najczęstsze pytania
Dwanaście stwierdzeń — zwykle trzy, cztery minuty.
Nie. Pewność siebie dotyczy przekonania o własnych możliwościach, asertywność — konkretnych zachowań w sytuacjach społecznych. Można być bardzo kompetentnym i pewnym swojej pracy, a jednocześnie nie umieć odmówić dodatkowego zadania.
Tak i to jest sedno tego pojęcia — powstało jako metoda treningowa w terapii behawioralnej. Najskuteczniej ćwiczy się na gotowych zdaniach do konkretnych sytuacji, a nie na ogólnych postanowieniach.
Nie. Nieuprzejmość mieści się po stronie agresji, czyli drugiego skrajnego stylu. Asertywność to mówienie o swoich potrzebach bez odbierania drugiej stronie prawa do jej własnych — bycie miłym i bycie asertywnym da się pogodzić.
Prawdopodobnie asertywność jest u Ciebie wybiórcza. Sprawdź, która z czterech sytuacji wypadła najniżej — bardzo często ludzie sprawnie odmawiają obcym, a nie potrafią postawić granicy komuś, kogo lubią albo od kogo zależą.
Tak. Wynik zobaczysz od razu na ekranie, a kopia przychodzi na e-mail razem z zapisem do newslettera.
Sprawdź swoje granice w pracy
Dwanaście stwierdzeń i kilka minut. Wynik od razu na ekranie.
Rozpocznij testOdpowiedz na 12 pytań
Odpowiadaj pierwszym odruchem. Nie ma odpowiedzi dobrych i złych — test nie sprawdza wiedzy.
Inne polecane produkty z tej kategorii
Test prokrastynacji — skłonność do odkładania
12-pytaniowy test skłonności do prokrastynacji. Sprawdź, czy Twoje 'zrobię to jutro' to okazjonalny wybór, czy nawyk, kt...
Test odporności psychicznej — poziom rezyliencji
10-pytaniowy test rezyliencji. Sprawdź, jak szybko wracasz do równowagi po stresie i porażkach - i czy trudności Cię wzm...
Growth mindset — nastawienie na rozwój
Bada nastawienie na rozwój vs. nastawienie na trwałość uzdolnień.
Test kotwic kariery — osiem kotwic Scheina
Test 8 kotwic kariery według koncepcji Scheina. Odkryj wartości zawodowe, z których nie zrezygnujesz - i wokół których w...
Test wypalenia zawodowego — wyczerpanie i dystans
Test wypalenia zawodowego badający dwa kluczowe wymiary: wyczerpanie oraz zdystansowanie wobec pracy. Sprawdź, czy to je...
Skala Grit — pasja i wytrwałość
Mierzy pasję i wytrwałość w dążeniu do celów długoterminowych.